با آغاز فصل تابستان و افزایش بیسابقه دما در بسیاری از مناطق کشور، مصرف برق در استان گیلان نیز به شدت افزایش یافته است. شرکت توزیع نیروی برق گیلان با هدف پیشگیری از بروز ناترازی شدید در شبکه و اطمینان از استمرار تأمین برق در بخشهای حیاتی، اقدام به برنامهریزی و زمانبندی خاموشیها در روزهای پرترافیک مصرف کرده است.
در این گزارش از مجله برق اضطراری، نگاهی دقیقتر داریم به چگونگی اجرای خاموشیها، منطق پشت این تصمیمات، مناطقی که بیشترین تأثیر را میپذیرند، و مهمتر از همه، راهکارهایی برای کاهش وابستگی به برق در این روزهای بحرانی.
زمانبندی خاموشیها چگونه انجام میشود؟
بر اساس اطلاعیههای رسمی منتشرشده توسط شرکت برق گیلان، خاموشیهای برنامهریزیشده در دو بازه مشخص زمانی طی شبانهروز انجام میشوند. این بازهها عبارتاند از:
بازه اول: ساعات اوج مصرف ظهرگاهی (معمولاً بین ۱۲ تا ۱۷)
بازه دوم: ساعات پیک شبانه (حدود ۱۹ تا ۲۳)
در هر نوبت، بسته به شرایط منطقه و فشار وارده بر شبکه، مدت زمان قطعی برق بین ۹۰ دقیقه تا حداکثر ۱۸۰ دقیقه متغیر است. به گفته مسئولان، این خاموشیها برای ایجاد تعادل بار میان مناطق مختلف طراحی شدهاند و اولویت اصلی، حفظ پایداری سراسری شبکه برق است.
چه مناطقی بیشتر تحت تأثیر خاموشی قرار میگیرند؟
نحوه توزیع خاموشیها در گیلان بر پایه تراکم جمعیت، نوع مصرف، وضعیت شبکه محلی و نزدیکی به مراکز حیاتی تنظیم شده است. این رویکرد به شرکت توزیع امکان میدهد که بدون اعمال خاموشیهای سراسری، از بروز فروپاشی گسترده در شبکه جلوگیری کند.
۱. مناطق شهری و پرتراکم
در شهرهای بزرگ نظیر رشت، بندرانزلی، لاهیجان و لنگرود، خاموشیها معمولاً در دورههای کوتاهتر ولی پرتکرار اتفاق میافتند. دلیل این امر، تلاش برای حفظ پایداری زیرساختهای عمومی، بیمارستانها، مراکز حملونقل و فعالیتهای اقتصادی روزمره است.
با این حال، شهروندان در این مناطق از تکرار بالای خاموشیها گلهمندند، چرا که تأثیر آن بر وسایل سرمایشی و خدمات اینترنتی قابلتوجه است.
۲. مناطق روستایی و کمجمعیتتر
شهرستانهای کمجمعیتی مانند آستارا، فومن، تالش، ماسال، صومعهسرا و رودسر معمولاً با خاموشیهایی طولانیتر ولی کمتر تکرار شده روبهرو هستند. در این مناطق، به دلیل محدودتر بودن مصرف و اهمیت کمتر زیرساختهای حیاتی نسبت به مراکز استان، خاموشیهای طولانیتر اعمال میشود.
معیارهای اصلی تصمیمگیری در مانبندی خاموشیها
شرکت توزیع نیروی برق گیلان معیارهای متعددی را در تنظیم برنامه خاموشیها مدنظر قرار میدهد:
درجه بار شبکه: مناطقی که پیک مصرف بالاتری دارند، اولویت خاموشی میگیرند.
تعداد مشترکین: در مناطق پرتراکم، تلاش میشود خاموشیها کوتاهتر و به دفعات بیشتر باشد.
نوع مصرف (خانگی، صنعتی، تجاری): برخی مناطق به دلیل وجود مراکز صنعتی یا درمانی، از خاموشی معاف هستند یا محدود میشوند.
زیرساختهای حیاتی: بیمارستانها، مراکز مخابراتی و ایستگاههای آتشنشانی در لیست اولویتدار قرار دارند.
اقدامات اطلاعرسانی و تعامل با شهروندان
شرکت برق گیلان اعلام کرده که اطلاعات مربوط به برنامه خاموشیها از طریق وبسایت رسمی، کانالهای اطلاعرسانی محلی، اپلیکیشن برق من و سامانه پیامکی در اختیار مشترکان قرار میگیرد. این اطلاعرسانیها معمولاً روزانه و با جزئیات منطقهای تنظیم میشوند.
پیشنهاد مجله برق اضطراری: بهتر است کاربران اپلیکیشنهای برق را نصب و بهصورت لحظهای وضعیت منطقه خود را پیگیری کنند تا از غافلگیر شدن توسط قطعیهای ناگهانی جلوگیری شود.
تأثیر خاموشیها بر زندگی روزمره شهروندان
قطعی برق بهخصوص در روزهای گرم تابستان تأثیرات مستقیم و غیرمستقیمی بر سبک زندگی دارد:
- افزایش دمای محیط خانه و ادارات به دلیل از کار افتادن کولرها
- اختلال در آموزش آنلاین، دورکاری و فعالیتهای دیجیتال
- کاهش کیفیت نگهداری مواد غذایی در یخچالها
- احتمال آسیب به لوازم برقی در صورت نوسان ولتاژ پس از وصل مجدد برق
این چالشها ضرورت مدیریت مصرف برق توسط شهروندان را بیش از پیش روشن میکند.
راهکارهای پیشنهادی برای کاهش نیاز به خاموشیها
هرچند برنامهریزی برای خاموشیها در شرایط بحرانی ضروری است، اما میتوان با همکاری عمومی و تدابیر فنی، نیاز به خاموشی را به حداقل رساند. برخی از این راهکارها عبارتاند از:
استفاده از وسایل کممصرف انرژی (برچسب انرژی A به بالا)
خاموش کردن وسایل غیرضروری در ساعات اوج مصرف
جابهجایی زمان استفاده از وسایل پرمصرف مانند ماشین لباسشویی و ظرفشویی به ساعات کمباری
نصب پنلهای خورشیدی خانگی یا صنعتی برای کاهش فشار از شبکه
استفاده از سامانههای UPS برای تأمین برق اضطراری در خانه و محل کار
آیا خاموشیها ادامهدار خواهند بود؟
با توجه به پیشبینیها از ادامه روند گرمای شدید و افزایش تقاضای برق در مرداد و شهریور، احتمال ادامه خاموشیها در استان گیلان کاملاً وجود دارد. شرکت برق اعلام کرده که در صورت بهبود شرایط مصرف و همکاری مردم، زمانبندیها بازبینی شده و نوبتهای خاموشی کاهش خواهند یافت.
از سوی دیگر، مسئولان وزارت نیرو نیز تاکید کردهاند که توسعه زیرساختها، استفاده از انرژیهای تجدیدپذیر و اصلاح الگوهای مصرف، راهکارهای بلندمدت مقابله با این بحران هستند.
جمعبندی نهایی
خاموشیهای برنامهریزیشده در استان گیلان اگرچه برای بسیاری از مشترکان ناخوشایند است، اما با هدف پایدار نگه داشتن شبکه سراسری برق اجرا میشود. اطلاعرسانی دقیق، رعایت الگوهای مصرف، استفاده از تکنولوژیهای نوین و همکاری عمومی میتواند به کاهش این خاموشیها کمک کند.
مجله برق اضطراری توصیه میکند که شهروندان از طریق اپلیکیشنهای رسمی، اخبار و اطلاعیههای شرکت برق گیلان را بهصورت روزانه دنبال کرده و نقش مؤثری در مدیریت مصرف ایفا کنند. خاموشی، آخرین راهحل است؛ بیایید با همکاری، کاری کنیم که به آن نیازی نباشد.
